Maligne bolesti zajedno sa duševnim i kardiovaskularnim oboljenjima činile su lani čak 58,5 odsto uzroka nastanka invalidnosti, odnosno gubitka radne sposobnosti u Republici Srpskoj.
U Fondu za penzijsko i invalidsko osiguranje /PIO/ Republike Srpske lani je izvršeno 6.245 ocjena radne sposobnosti u postupku rješavanja zahtjeva za ostvarivanje prava na invalidsku penziju, što je za 191 ili 3,05 odsto manje nego u 2024. godini.
Na domaće osiguranje odnosilo se 5.102 ili 81,7 odsto zahtjeva, dok je sa ino-nosiocima osiguranja usaglašavano 1.143 ili 18,3 odsto zahtjeva za ocjenu radne sposobnosti.
Nastanak invalidnosti, odnosno gubitak radne sposobnosti, ljekari vještaci Fonda su
utvrdili u 1.507 slučajeva ili 24,1 odsto od ukupnog broja, pri čemu u 1.118 ili 74,2 odsto u domaćem, a 389 ili 25,8 odsto u ino-osiguranju.
Gubitak radne sposobnosti kao posljedica malignih bolesti utvrđeno je u 309 slučajeva ili 20,5 odsto, a duševnih bolesti u 291 slučaju ili 19,3 odsto.
Kardiovaskularne bolesti su razlog gubitka radne sposobnosti u 281 slučaju ili 18,6 odsto, bolesti mišićno-koštanog sistema i vezivnog tkiva u 165 slučajeva ili 10,9 odsto, a bolesti nervnog sistema u 157 slučajeva ili 10,4 odsto.
Dok su u većini zemalja regiona i u Evropi kardiovaskularne bolesti najčešći uzrok
gubitka radne sposobnosti, u Republici Srpskoj već više od deceniju, odnosno od 2012. godine, maligne bolesti zauzimaju vodeće mjesto.
Posmatrano kroz duži vremenski period, uočava se blagi trend smanjenja broja slučajeva oboljelih od malignih bolesti.
Tako je 2013. godine registrovano 449 slučajeva, 2023. godine 397, 2024. godine 384, a i 2025. godine 309 slučajeva malignih oboljenja.
Zapaža se i to da je gubitak radne sposobnosti kao posljedica povrede na radu u prošloj godini nastao u 76 slučaja ili 5,05 odsto.
U postupcima vještačenja koji su sprovedeni, invalidnost nije utvrđena u 388 predmeta, dok u 3.420 slučajeva postupak još traje jer liječenje nije okončano.
Smanjena radna sposobnost evidentirana je u 896 slučaja, postojanje opasnosti od nastanka invalidnosti u 28, dok je u četiri predmeta ispitivanje još u toku.
Organizaciona struktura, koja uključuje odjeljenja različitih nivoa vještačenja,
omogućava objektivnu i preciznu provjeru, što ne daje prostor za nepravilnosti u radu.
Nastavak takvog pristupa, uz naglasak na prevenciji oboljenja i povreda na radu,
predstavlja ključni korak ka očuvanju radne sposobnosti osiguranika u daljem unapređenju sistema penzijskog i invalidskog osiguranja Republike Srpske.
SRNA