Načelnik opštine Dvor Nikola Arbitina izjavio je danas da je Hrvatska vjerovatno jedina država u svijetu koja prvo donosi političku odluku o izgradnji odlagališta radioaktivnog otpada u Čerkezovcu, a tek onda izrađuje studiju uticaja na životni sredinu treba da pokaže da li je lokacija uopšte pogodna.
“Šta ako se dokaže da lokacija nije pogodna? Ima li država rezervnu varijantu?”, rekao je Arbutina na okruglom stolu u Zagrebu o problematici zbrinjavanja radioaktivnog otpada u opštini Dvor.
Upozorio je da je lokacija planirana za izgradnju skladišta radioaktvnog otpada saobraćajno odsječena u kritičnim dijelovima godine, odnosno da je putni pravac Hrvatska Kostajnica–Dvor zatvoren dva puta godišnje po nekoliko dana zbog vodostaja Une.
Osim toga, kaže Arbutina, kolovoz na ovom putu je izgrađen 1965. godine i do sada nije obnavljan, dok je stanje na drugom putnom pravcu Glina – Dvor još gore.
On je naveo da studija uticaja na životnu sredinu uskoro ide na javno izlaganje, uključujući i prekogranično izlaganje u susjednoj BiH.
“Očekujemo uključivanje stručnjaka iz cijelog regiona, posebno iz BiH, gdje će se raspravljati snagom argumenata, a ne snagom politike”, rekao je Arbutina.
On je ukazao da je Hrvatska donijela uredbu o isplati naknade opštini Dvor, ali da je riječ o minornim sredstvima u odnosu na ogromni teret koji država stavlja na leđa ovoj lokalnoj zajednici, posebno ako se uzmu u obzir budući izazovi.
Prema novoj energetskoj politici Hrvatske, kaže Arbutina, Dvor će uz postojeći radioaktivni otpad iz Nuklearne elektrane “Krško” i institucionalni otpad dobiti i novi radioaktivni otpad.
Ukazao je da je Centar za zbrinjavanje radioaktivnog otpada u Čerkezovcu je u sastavu Fonda za finansiranje, dok na području opštine Dvor nema nijedne institucije niti stručne osobe koja vodi brigu o tako važnom mjestu.
“Državni zavod za radiološku i nulearnu bezbjednost spojen je u MUP, iako je riječ o važnoj instituciji i regulatoru u postupku zbrinjavanja radioaktivnog otpada i uspostavljanja Centra za zbrinjavanje radioaktivnog otpada”, naveo je Arbutina.
On je istakao da u cijelom ovom postupku oni nisu vidljivi, a kamoli da pružaju prijeko potrebnu podršku lokalnoj zajednici ili da obezbjeđuju projekte za njen razvoj.
Arbutina je podsjetio da je Hrvatska već donijela ključne odluke za zbrinjavanje radioaktinog otpada u Čerkezovcu na granici sa BiH – usvojila prostorni plan, strategiju i nacionalni program.
Naveo je da je Dvor u proteklih nekoliko desetina godina izgubio 11.500 stanovnika i oko 3.000 radnih mjesta, te da je od nekad ugodnog mjesta za život postao jedna od najslabije razvijenih opština u Hrvatskoj.
U Zagrebu se danas u organizaciji Srpskog narodnog vijeća i opštine Dvor održava okrugli sto “Zbrinjavanje nuklearnog otpada u opšini Dvor – problemi i rješenja”.
Hrvatska planira da radioaktivni otpad iz Nuklearne elektrane “Krško” i postojeći institucionalni otpad skladišti na lokaciji Trgovska gora u opštini Dvor, na samoj granici sa BiH.
SRNA